تحلیل فضایی تأثیر گردشگری تجاری بر توسعه‌ی پایدار مناطق روستایی (مطالعه‌ی موردی: محدوده‌ی تجاری دهشیخ- سیگار در شهرستان لامرد)

نویسندگان

1 دانشگاه فردوسی مشهد

2 دانشگاه زابل

چکیده

اقتصاددانان در دهه‌های اخیر از گردشگری به‌عنوان کاتالیزوری کارآمد برای بازسازی و توسعه‌ی اقتصادی-اجتماعی نواحی روستایی یاد می‌کنند؛ به‌طوری‌که طی سال‌های اخیر از گردشگری به‌عنوان ابزاری برای حل چالش‌های اقتصادی- اجتماعی در نواحی روستایی حاشیه‌ای و یا روستاهایی که با کاهش فعالیت‌های کشاورزی سنتی روبه‌رو هستند، استفاده می‌کنند. در این راستا تحقیق حاضر، در پی ارزیابی فضایی شاخص‌های توسعه پایدار سکونتگاه‌های روستایی در منطقه‌ی تجاری دهشیخ-سیگار، شهرستان لامرد واقع در استان فارس است. روش تحقیق، توصیفی- تحلیلی است و جامعه‌ی آماری آن شامل تمامی 1968 خانوار روستایی با 7281 نفر جمعیت ساکن در 13 روستای منطقه‌ی تجاری دهشیخ -سیگار در شهرستان لامرد است که با استفاده از فرمول کوکران با سطح خطای 06/0، تعداد 235 خانوار به‌عنوان خانوارهای نمونه‌ی برآورد و به روش تصادفی مورد پرسشگری قرار گرفتند. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها، از نرم‌افزارهای، آنتروپی شانون، MABAC، ArcGIS و آزمون‌ T تک نمونه‌ای و رگرسیون خطی در نرم‌افزار SPSS استفاده گردیده است. یافته‌های پژوهش مؤید آن است که در تمامی متغیرهای تحقیق میزان اثرگذاری گردشگری تجاری بر توسعه پایدار سکونتگاه‌های روستایی در منطقه‌ی تجاری دهشیخ-سیگار، شهرستان لامرد بالاتر از میانه‌ی نظری (3) است. نتایج سطح‌بندی پایداری روستاهای مورد مطالعه متأثر از گردشگری تجاری با استفاده از مدل ماباک در روستاهای سیگار، دهشیخ و کره‌مچی بالاترین سطح را نشان می‌دهد. گردشگری تجاری با مقدار R (959/0) دارای بیش‌ترین میزان تأثیر بر توسعه پایدار سکونتگاه‌های روستایی در منطقه‌ی موردمطالعه بوده است. در تحلیل فضایی اثرگذاری گردشگری تجاری بر توسعه پایدار روستاهای موردمطالعه، روستاهای دولت‌آباد، حسن کمالی، فیروزآباد، کاکلی با مقدار R2 (992/0، 988/0، 986/0 و 983/0) دارای بیش‌ترین تأثیر و در روستاهای دهشیخ و سیگار با ضریب R2 (865/0 و 925/0) از عملکرد ضعیفی برخوردار است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Spatial Analysis of the Impact of Commercial Tourism on Sustainable Development of Rural Areas (Case Study: Dehshikh – Cigar Business Area on Lamerd County)

نویسندگان [English]

  • Mahdi Masoumi 1
  • Aliakbar Anabestani 1
  • Gharib Fazelnia 2
  • Omidali Kharazmi 1
1
2
چکیده [English]

The present study seeks to evaluate the spatial indicators of sustainable development of rural settlements in the Dehshikh-Cigar commercial area, Lamerd city, Fars province. This research is descriptive-analytical, The statistical population of the study includes all villagers living in 13 villages of Dehshikh-Cigar commercial area in Lamerd city. Using Cochranchr('39')s formula with 0.6 error level, 235 households were estimated as sample households and were randomly surveyed. To analyze the data, software, Shannon entropy, Mabac, Arc GIS and single-sample T-test and linear regression were used in SPSS software. The research findings confirm that, in all research variables (economic 57.3, social 3.50, physical 3.34, institutional-managerial 3.14 and environmental 3.13) The impact of commercial tourism on the sustainable development of rural settlements in the Dehshikh-Cigar commercial area, Lamerd city, is higher than the theoretical average (3). The results of the Mabac technique showed that the level of development of the studied villages with the emphasis on commercial tourism in the villages of Cigar, Dehshikh and Karehmoochi has the most impact, In the villages of Chah Sheikh, Chah Nodeh Sheikh, Firoozabad and Jari, it has a moderate performance and in other villages it has a poor performance. Also, the results of multiple regression test showed that commercial tourism index with R value (0.959) has the greatest impact on the sustainable development of rural settlements in the Dehshikh-Cigar commercial area, Lamerd city. Finally, using R2 coefficient, it was found that the level of development of the studied villages with emphasis on commercial tourism in Dolatabad, Hassan Kamali, Firoozabad, Kakli villages with R2 value (0.992, 0.988, 0.986 and 0.983) It has the highest impact and has poor performance in the villages of Dehshikh and Cigarette with R2 coefficient (0.865 and 0.925).

کلیدواژه‌ها [English]

  • sustainable development
  • Commercial Tourism
  • rural settlements
  • Dehshikh-Cigar Commercial Zone
  • Lamerd County
Chandoevwit, worawan (2004), Thailand’s cross border economy, a case study of sa kaeoand chiangrai; Thailand development resources institute. Davidson, R. (1994) Business Travel. first edition. London: Pitman Publishing. Donald E. Hawkins, Shaun Mann (2007), The World Bank’s Role in Tourism Development, Annals of Tourism Research, Vol. 34, No. 2, pp. 348–363. Edgell, D.L, Allen, M.D, Smith, G & Swanson, J.R (2008), Tourism as a commercial and economic activity, Journal of Tourism Policy and Planning, yesterday, today and tomorrow, 97- 139. Figueiredo, E. and Raschi, A. (2013): Trekking out of the crisis: is there a role for rural tourism?, Working group number: 17, XXV ESRS Congress, Florence, Italy, 29 July- 1 August, 2013. http://www.florenceesrs2013.com Ilbery, B. and Saxenaa, G (2011), Integrated Rural Tourism in the English–Welsh Cross-border Region: An Analysis of Strategic, Administrative and Personal Challenges, Regional Studies, 45(8):1139-1155. Marques, J & Santos, N (2017), Business Tourism Development: a Portuguese Perspective, Journal of Cuadernos de Turismo, 40, 423- 437. Nunes, P. A (2002), Measuring the economic benefits of protecting the Parque Natural do Sudoeste Alentejanoe Costa Vicentina from commercial tourism development: results from a contingent valuation survey. Portuguese Economic Journal, 1(1), 71-87. Ouariti, O. Z. & Hamri, H. M., 2014, Business tourism towards improving the tourism offer in Morocco: Case of seaside town of Agadir, IJBTS International Journal of Business Tourism and Applied Sciences, Vol. 2, No. 2, PP. 8-16. Pamucar, D & Cirovic, G (2015), The selection of transport and handling resources in logistics centers using Multi-Attributive Border Approximation area Comparison (MABAC), Expert Systems with Applications 42, 3016–3028. Pinho, M & Marques, J (2019), Business tourism in Porto: an empirical investigation of its potentialities and development challenges, International Journal of Tourism Cities. 1 – 11. Szalontai, Lajos, (2011), Introduction of the eknowbridge project and its results, The Department of Social Geography and Regional Development Planning Humanitarian Policy Group Overseas Development Institute 111 Westminster Bridge Road London of the University of Debrecen & Institute for Euroregional Studies. Timothy, D.J. and Tosun, C. (2005). Tourist’s perception of the Canada-USA border as a barrier to tourism at the International Peace Garden. Journal of Tourism Management, 24: 411-421.